«گیلان تیتر» احتمال ورود فیاض زاهد به دولت را بررسی می کند / سخنگوی منتقد؟!

سایز متن   /

گیلان تیتر، گروه گزارش: نام فیاض زاهد، فعال سیاسی اهل گیلان در کنار صالحی امیری و علی ربیعی به عنوان یکی از سه کاندیدای اصلی تصاحب پست سخنگویی دولت مطرح شده است. یعنی احتمال جایگزینی یک گیلانی (فیاض زاهد) با یک گیلانی دیگر (محمدباقر نوبخت). اما این استاد دانشگاه در رشته تاریخ ، روزنامه نگار و عضو سابق شورای سردبیری اعتمادملی و شورای مرکزی حزب همبستگی چه نسبتی به لحاظ فکری و سیاسی با حسن روحانی و دولت متبوعش دارد که می خواهند او را به سمت سخنگویی دولت بگمارند؟ چه نوبخت خود پرورش یافته مکتب اعتدال است و از این رو دبیرکل شبیه ترین حزب به رییس جمهور اما فیاض زاهد در زمره اصلاح طلبانی که اینک علم انتقاد از دولت برافراشته اند و ساز جدایی می زنند.اما خود فیاض زاهد تاکنون چه موضعی در قبال دولت اتخاذ کرده است؟

از حمایت تا انتقاد

فیاض زاهد تا قبل از شروع به کار دولت دوم روحانی به مانند سایر اصلاح طلبان از حامیان و مدافعین جدی دولت روحانی بود و نه فقط در شهر زادگاهی رشت در ستاد انتخاباتی روحانی حضور فعالی داشت که در شهرستان ها هم برای تشویق مردم به رای به روحانی سخنرانی می کرد. اما روحانی که پیروز شد اتحادش با اصلاح طلبان را فراموش کرد و چراغ سبزش به سمت راست روشن شد. اسحاق جهانگیری کارگزارانی به حاشیه رفت و واعظی و نوبخت اعتدالی همه کاره دولت شدند. تا ۱۴۰۰ با روحانی تبدیل به شایبه از ۱۴۰۰ با لاریجانی شد و نسخه ای دیگر برای میدان سیاست و مطالبات مردم نوشته شد. اصلاح طلبان خود به دو دسته تقسیم شدند. یک دسته مانند بهزاد نبوی و بسیاری از اصلاح طلبان میانه رو که البته هیچ شباهتی به بهزاد نبوی ندارند همچنان بر حمایت از دولت روحانی اصرار می ورزند و حتی ائتلاف با این طیف فکری برای رای به لاریجانی را نیز می پسندند و گروه دیگر انتقاد از روحانی و جدا کردن سفره شان از سفره اعتدالی ها را شروع کردند مبادا تنه دولت ناموفق روحانی در انتخابات ۱۴۰۰ به تنه شان بخورد و اصلاح طلبان به کل از عرصه سیاست ایران ناپدید شوند. فیاض جزو گروه دوم اصلاح طلبان است که بعد از روی کارآمدن دولت روحانی تبدیل به منتقد وی شد.

فیاض زاهد در مرداد  ۹۶ ، زمانی که هنوز کابینه دولت دوم روحانی تشکیل نشده بود و پروژه های اقتصادی دولت به تنگنا نیفتاده بود، بنابه گفته خودش در تحلیلی که در اختیار سایت باران متعلق به سیدمحمد خاتمی قرار داده بود ، اعتراض های دی ماه را پیش بینی کرده بود. وی در مصاحبه اش با ایرنا گفته بود: «نگرانم که در آشوب های قریب الوقوع حتی دیگر صدای آقای خاتمی هم شنیده نشود و جامعه از او هم تبعیت نکند. پیش بینی کرده بودم که اصلاح طلبان به شدت اعتبار سیاسی و اجتماعی خود را از دست خواهند داد و همین اتفاق نیز افتاد. الان شاهدیم که منزلت اجتماعی و سیاسی ما اصلاح طلبان با چه شدت بالایی آسیب دیده است. البته تخریب جریان اصلاح طلب از سوی رسانه هایی چون «بی بی سی فارسی»، «من و تو» و «ایران اینترنشنال» هم در این رابطه موثر بود. این رسانه ها آنقدر که خاتمی و اصلاح طلبان را مورد تهاجم قرار دادند کلیت حاکمیت را زیر سوال نبردند.  به تازگی در مصاحبه ای که با یکی از سایت های داخلی داشتم گفتم اصلاح طلبان آخرین سنگر نظام جمهوری اسلامی هستند و این چنین نخواهد بود که مردمی که از جریان اصلاح طلبی ناامید شده اند سراغ جناح رقیب بروند بلکه مایوس شدن مردم از اصلاح طلبان به طور قطع فضا را تند و رادیکال تر می کند. جا دارد اینجا یادی از مرحوم مهندس بازرگان کنیم که مرداد ۴۲ خطاب به دادگاه نظامی گفت ما آخرین گروهی هستیم که با شما به زبان مسالمت آمیز و قانونی حرف می زنیم. همین طور هم شد و پس از محاکمه ایشان و دوستانشان، جنبش های چریکی مسلحانه در ایران شروع شد.»

او در ۱۹ فروردین سال ۹۷ در گفت و گو با روزنامه آرمان انتقاداتش به دولت روحانی را تندتر از گذشته کرد و گفت: « عقب نشینی اشتباه دولت روحانی، دشمنی مخالفان دولت با دستاوردهای دولت و همچنین تغییر معادلات بین‌المللی به ضرر دولت روحانی شرایطی را به وجود آورده که احتمال موفقیت دولت حسن روحانی و همچنین اصلاح‌طلبان در آینده نسبت به گذشته کاهش پیدا کرده است. به همین دلیل نیز اگر حامیان جریان اصلاحات در انتخابات آینده به این نتیجه برسند که حضور آنها در پای صندوق‌های رأی هیچ دردی از آنها دوا نخواهد کرد در خانه نشسته و در انتخابات شرکت نخواهند کرد. در چنین شرایطی اصولگرایان با کمترین سازماندهی به پیروزی خواهند رسید…. به نظر من بخش‌هایی از ناامیدی اجتماعی که در جامعه به وجود آمده در واکنش به محافظه کاری و عقب‌نشینی آقای روحانی پس از انتخابات ریاست‌جمهوری بوده است. به همین دلیل نیز امروز در کوچه بازار برخی عنوان می‌کنند حسن روحانی هم نتوانست کار خاصی برای حل مشکلات مردم انجام بدهد. در نتیجه بین خواست جامعه و امکان تحقق مطالبات جامعه فاصله افتاده است. به همین دلیل نیز عقلای جریان اصلاحات و دولت حسن روحانی باید هرچه سریع‌تر برای این مشکل راه حل مناسب را انتخاب کنند. بدون شک اگر به زودی و در کوتاه مدت هیچ راه حلی برای این مشکل پیدا نشود نمی‌توان نسبت به چشم انداز آینده جریان اصلاحات خوشبین بود.»

زاهد چند روز بعد در ۱۸ مرداد ماه در گفت و گو با روزنامه آرمان نیز به تغییرات در بانک مرکزی و کابینه اقتصادی دولت انتقاد کرد و گفت: « بنده معتقدم متأسفانه کمتر به این مسائل توجه شده و راهبرد غیردقیقی اتخاذ شده است و اینکه فکر کنیم با رفتن سیف و آمدن همتی، مسئله حل می‌شود، خنده‌دار است. مگر در این کشور هیچ کس دیگر نمی‎توانست رئیس کل بانک مرکزی شود و باید حتما کسی که یک ما قبل به عنوان سفیر ایران در چین انتخاب شده بود را در آستانه سفر به چین، به بانک مرکزی بفرستید و آیا بقیه اقتصاددانان، مدیران و شخصیت‌های متخصص در حوزه بانکی و مالی از چنین ظرفیتی برخوردار نبودند… اگر قرار بود آقای همتی به عنوان رئیس کل بانک مرکزی انتخاب شود، چرا وی را به عنوان سفیر ایران در چین انتخاب کردید. این نشان از سرگشتگی  است.»

او در این مصاحبه سرنوشت احتمالی اصلا طلبان و دولت روحانی را هم پیش بینی کرد: «به صورت طبیعی اگر اصلاح‌طلبان در چهار سال آینده نسبت به دولت شکل شبه‌اپوزیسیونی به خود نگیرند مسئولیت تمامی اتفاقات ناشی از انتخاب یک کابینه ضعیف دامن آنها را در انتخابات۱۴۰۰ خواهد گرفت. در نتیجه استراتژی اصلاح‌طلبان در چهار سال آینده این خواهد بود که به صورت کلان از دولت آقای روحانی حمایت کنند، اما در تاکتیک‌ها از آقای روحانی انتقاد کنند.در شرایط کنونی این سوال جدی برای اصلاح‌طلبان وجود دارد که هدف حسن روحانی از چینش کابینه دوازدهم تقویت رویکردی است که در نهایت به حمایت از فردی مانند اسحاق جهانگیری منجر خواهد شد و یا اینکه رویکرد حسن روحانی و حزب اعتدال و توسعه در نهایت به حمایت از فردی مانند علی لاریجانی خواهد انجامید. بدون شک این مسائل ممکن است اختلافات جدی‌تری را در آینده بین اصلاح‌طلبان و دولت آقای روحانی به وجود بیاورد. از سوی دیگر دولت آقای روحانی در چهار سال آینده با چالش‌های جدی در عرصه بین‌المللی و همچنین مسائل داخلی مانند افزایش آسیب‌های اجتماعی و مشکلات معیشتی مردم روبه‌رو خواهد بود. در کابینه جدید مطالبه اقتصادی اصلاح‌طلبان در نظر گرفته نشده است. از سوی دیگر برخی از این انتخاب‌ها بدون فکر و پیش زمینه صورت گرفته است. به نظر می‌رسد برخی از این انتخاب‌ها براساس ضرورت‌ها صورت گرفته و ارتباطات فردی در آنها نقش تعیین کننده‌ای داشته است. دولت آقای روحانی باید برای رأی اعتماد گرفتن از مجلس استدلال‌های مناسبی داشته باشد و گرنه با چالش جدی در این زمینه مواجه خواهد شد…. ستاد فرماندهی اقتصادی دولت آینده با نظم و دقت چینش نشده و این مسأله می‌تواند در کارنامه کلی کابینه تأثیر منفی بگذارد. نکته دیگر اینکه برخی از افرادی که در دولت گذشته حضور داشتند و در دولت جدید نیز به عنوان وزیر معرفی شده‌اند کارنامه قابل دفاعی نداشته اند. اصلاح‌طلبان به دنبال این بودند که آقای شریعتمداری به جای اینکه در وزارت صنعت و معدن به کار گرفته شود در وزارت کشور مشغول به کار شود. آقای رحمانی فضلی در چهار سال گذشته در زمینه چینش استانداران و فرمانداران عملکرد قابل دفاعی از خود نشان ندادند. به همین دلیل نیز با واکنش نیروهای بومی در استان‌ها مواجه شدند. آقای روحانی باید در این زمینه تدبیر جدی‌تری صورت می‌داد. البته احتمال واکنش مجلس و فراکسیون امید نیز نسبت به این مسأله و حضور برخی دیگر از اعضای کابینه وجود دارد.»

خبرگزاری ایرنا در ۲۴ مردادماه هم نقل قولی از فیاض زاهد مخابره کرد که هم به تیم مشاوران رییس جمهور انتقاد داشت و هم به چینش کابینه دولت: « شما دولتی دارید که ۲۴ میلیون نفر با هزار امید و آرزو به آن رای داده اند. رییس جمهوری هم در کمپین ها و مبارزات انتخاباتی از «ژان ژاک روسو» آزاداندیش تر به نظر می رسید و مطالبات اجتماعی را مرتب بالا برد. ایشان مطالباتی را در آن ایام بیان کرد که حتی خیلی از اصلاح طلبان هم جرات به زبان آوردن آنها را نداشتند. چینش کابینه و انتخاب ها و حرفهای بعدی روحانی اما سبب نارضایتی بسیاری از طرفدارانش شد.  استفاده از تیم مشاوران ضعیف و افرادی که به طور روشن و واضح پیام مطالبات مردم را دریافت نکرده اند و همچنین واکنش های کند دولت در مقابل مسائلی که به فوریت نیاز داشت امید ایام انتخابات جامعه را به دلسردی تبدیل کرد.»

منتقد دولت ، یار نوبخت

زاهد اگرچه در دولت دوم روحانی تبدیل به یک منتقد شد اما هیچ گاه از قوی ترین مرد کابینه یعنی نوبخت انتقاد نکرد. مردی که تعویضش جزو اولین خواسته های اصلاح طلبان در چینش کابینه دوم بود و بسیاری از اقتصاددان ها او را یکی از اصلی ترین دلایل شکست کابینه اقتصادی دولت و به وجود آمدن چالش های اقتصادی در جامعه می دانستند. اما فیاض زاهد در این یک مورد ساز دیگری می زد و از صف اکثریت اصلاح طلبان درباره محمدباقر نوبخت بیرون می آمد و نه تنها از همشهری خود انتقاد نمی کرد که فداکارانه تیغ تیز انتقاد را به جان می خرید و از رفیق اش حمایت می کرد. یکی از نمونه های حمایت فیاض زاهد از محمدباقر نوبخت مصاحبه اش با آفتاب نیوز در ۸ مرداد ۹۷ بود که گفت: «انتقاد دیگری که مطرح می‌شود این است که سازمان برنامه و بودجه، مغز متفکر نهاد اقتصاد و مدیریت اقتصادی کشور است و طبیعتا راهبردها، چارچوب‎ها و رویکردهای اقتصاد سیاسی را مشخص می‎کند و تعیین اینکه وزارت اقتصاد و بانک مرکزی چه رویکردی باید داشته باشند و تصمیمات راهبردی که رئیس جمهور در حوزه اقتصاد طراحی می‌کند و از همه مهم‌تر، روح و کالبد دولت تحت تأثیر نظام برنامه‌ریزی سازمان برنامه و بودجه قرار دارد، اهمیت و جایگاه آن را نشان می‌دهد.بنده بسیار خوشحالم که جناب آقای نوبخت اینقدر شرافت اخلاقی داشت که استعفای خود را تقدیم رئیس جمهور کرد و گفت که می‎خواهم به دانشگاه برگردم تا شاید بعدها بسیاری به این نتیجه برسند که مشکل با تغییر یک یا دو مدیر حل نخواهد شد و ما نیازمند تغییرات و تصمیمات جدی در حوزه ملی هستیم.»

سخنگوی دولت ، سخنگوی اصلاح طلبان ، سخنگوی نوبخت؟

فیاض زاهد را به اصلاح طلبی و علمی بودن می شناسند. یکی از معدود مردان سیاست گیلان که رابطه خوبی با مردان سرشناس سیاست در ایران دارد. یکی از این مردان ، محمد شریعتمداری، وزیر کار و رفاه و تامین اجتماعی است. مردی که در دوران وزارتش بر صنایع انتقادهای فراوانی را منجر شده بود و آمدنش به وزارت کار هم با انتقاداتی همراه بود. مردی که در اوج انتقادها علیه اش ، فیاض زاهد با او گفت و گویی تصویری انجام داد تا بلکه پاسخی به انتقادات داشته باشد. مصاحبه ای که نه تنها حجم انتقاد از مرد بانفوذ و معماگونه دولت های هاشمی و خاتمی و روحانی و از نزدیکان ری شهری را کاهش نداد که باعث انتقاد به خود زاهد هم شد. اما زاهد همچنان از رفیقش ، شریعتمداری حمایت کرد و خیلی سریع هم به عنوان عضو هیات مدیره شستا (یکی از شرکت های اقماری سازمان تامین اجتماعی) پیشنهاد شد که صلاحیتش برای این پست به خاطر مواضع سیاسی اش تایید نشد. حال زاهد را ظاهرا برای پست دیگری در نظر گرفته اند؛ سخنگویی دولت و به نظر می رسد بزرگ ترین حامی اش هم دوست همشهری اش محمدباقر نوبخت باشد. اگرچه ظاهرا زاهد علاوه بر رفاقتش با شریعتمداری، ارتباط خیلی خوبی هم با اسحاق جهانگیری ، معاون اول به حاشیه رفته دولت دارد. حال باید دید دولت ترجیح می دهد با انتخاب یکی از منتقدینش به عنوان سخنگویی به جامعه سیاسی ایران نشان دهد که قصد دارد راه دیگری را طی کند و فرمانش را به سمت چپ بچرخاند یا اینکه با عدم انتخابش نشان دهد که هیچ چیز قرار نیست تغییر کند. هرچند فیاض زاهد نشان داده است اگرچه منتقد صریح و با دانشی است اما در عین حال می تواند رفیق خوب و وفاداری هم باشد.

اشتراک گذاری در فیسبوک اشتراک گذاری در توییتر اشتراک گذاری در گوگل پلاس
برچسب ها:
دیدگاهها

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

- کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است
- آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد

قالب وردپرسدانلود رایگان قالب وردپرسپوسته خبری ایرانیقالب مجله خبریطراحی سایتپوسته وردپرسکلکسیون طراحی